Ayşe Afet İnan (1908-1985)

Atatürk Ansiklopedisi sitesinden

Atatürk’ün manevî evladı olarak yakınında bulunmuş, değerli eserler vermiş bir tarihçimiz. Selanik’e bağlı Doyran kazasında doğdu. Ziraatçı ve ormancı olan babasının Anadolu’daki memuriyetleri nedeniyle ilköğrenimini Adapazarı, Mihalıççık ve Biga’da yaptı. 1925 yılında Bursa Kız Öğretmen Okulundan mezun oldu. Aynı yıl Ekim ayında İzmir’de ilkokul Öğretmeni iken Mustafa Kemal Paşa’nın İzmir gelişlerinde, şerefine verilen bir çayda yaptığı konuşma nedeniyle Gazi’nin takdirini kazandı; bu tanışma sonucu Atatürk’ün manevi evladı olarak onun yanında bulundu. 1925 Kasım’ında yabancı dil öğrenmek üzere Lozan’a gönderildi; burada 2 yıl kaldıktan sonra 1927 yazında Türkiye’ye döndü. İstanbul’da Fransız Okulu Damdasyon (Notre Dame Sion)’a kaydoldu ve 1929’da bu okulu da bitirdi. Daha sonra Ankara Musiki Muallim Mektebinde ve Ankara Kız Lisesinde tarih ve yurt bilgisi öğretmenliği yaptı. Bu dönemde Atatürk’ün direktifiyle hazırladığı “Medeni Bilgiler” adlı kitabı, ortaokul ve liselerde uzun süre ders kitabı olarak okutuldu. 1931 yılında Türk Tarihi Tetkik Cemiyeti (Türk Tarih Kurumu)'nin kurucuları arasında yer aldı ve bir süre bu kurumun asbaşkanlığını üstlendi. 1935’te Cenevre Üniversitesi Sosyal ve Ekonomik Bilimler Fakültesine kaydolarak bu bölümden 1938 Temmuz’unda mezun oldu. Daha sonra ünlü tarihçi Prof. Pittard’ın yanında doktora yaptı. Türkiye’yi uluslararası kongrelerde bildirileriyle temsil etti. Atatürk’ün ölümünden sonra, 1940 yılında Dr. Rıfat İnan ile evlenerek “İnan” soyadını aldı. 1942’de Dil ve Tarih Coğrafya Fakültesinde doçentlik sınavını başarı ile vererek öğretim üyesi oldu; 1950’de profesörlüğe yükseltildi. Ankara Üniversitesi’nde “Türk İnkılâp Tarihi Enstitüsü Başkanlığı ve Dil Tarih Coğrafya Fakültesi’nde “ Türkiye Cumhuriyeti ve Türk Devrim Tarihi Kürsüsü Başkanlığı” görevlerinde bulundu. 1977 Haziran’ında öğretim üyeliği görevinden emekliye ayrıldı. 1985 yılında Ankara’da öldü. Prof. Dr. Afet İnan özellikle Atatürk’e ve Türk Devrim Tarihi’ne ilişkin eserleriyle tanındı. “Atatürk hakkında Hatıralar ve Belgeler”, “Atatürk’ün Askerliğine Dair Eserleri”, Atatürk ve Türk Kadın Haklarının Kazanılması”, "Medenî Bilgiler ve Mustafa Kemal Atatürk’ün Elyazıları”, “Türkiye Cumhuriyeti ve Türk Devrimi”, “Atatürk’ten Mektuplar”, “Kemal Atatürk’ten Yazdıklarım” başlıca eserlerini oluşturmaktadır. Kendisi hakkında ayrıntılı bir eser son yıllarında kızı Arı İnan tarafından “Prof. Dr. Afet İnan” ismiyle yayımlandı.

Utkan KOCATÜRK


KAYNAKÇA

İNAN, Arı, Prof. Dr. Afet İnan, Remzi Kitabevi, 2007.

KOCATÜRK, Utkan , Geçmişten Geleceğe, Atatürk Araştırma Merkezi Yayınları, Ankara 2006.


Bağlantılar[düzenle | kaynağı değiştir]